Van turfstrooisel tot actieve kool - De ontwikkeling van de veenverwerkende industrie
Het initiatief voor deze publicatie is afkomstig van de Stichting Industrieel Erfgoed Noord-Nederland die in het najaar van 1995 met de suggestie kwam om aan het Drentse industriële veenverleden extra aandacht te besteden. Uit het Monumenten Inventarisatie Project en het Monumenten Selectie Project voor de jongere bouwkunst was al langer duidelijk geworden dat in Zuidoost-Drenthe unieke sporen van het verveningsverleden aanwezig waren die het zouden verdienen nader onderzocht en beschreven te worden. Daar was temeer aanleiding toe nu de vervening in Nederland zelf in 1992 is gestaakt en de nog aanwezige bedrijven in de sector aangewezen zijn op de aanvoer van grondstoffen uit het buitenland. Kennis over en sporen van het verleden verliezen steeds meer hun functie en dreigen vervolgens te verdwijnen. Het uitroepen van het jaar 1996 tot het landelijke Jaar van het Industrieel Erfgoed was dan ook een goede gelegenheid om een onderzoek naar de ontwikkeling van de veenverwerkende industrie in te stellen.
Over de geschiedenis van de verveningen in het algemeen is in de loop van de tijd het nodige geschreven. Daaruit is het algemene beeld ontstaan dat de turfgraverij iets was van voor de Tweede Wereldoorlog, terwijl met name de industriële verwerking van turf tot turfstrooisel, actieve kool en tuinturf en potgrond een hele na-oorlogse ontwikkeling kent die tot op de dag van vandaag doorgaat. Ook daarin ligt een reden om speciaal de veenverwerkende industrie centraal te stellen.